Wiosennie

 Galicyanie, pamiątki rabacji

Lisia Góra, grób ks. Macieja Wojnowskiego, Ojca Ubogich

Maciej Wojnowski (Woynowski) urodził się 10 II 1814 w rodzinie mieszczańskiej w Tarnowie. Studiował w Przemyślu, Lwowie i Tarnowie, gdzie w 1837 przyjął święcenia kapłańskie. Jako wikary pracował w Makowie, Przecławiu i Wieliczce. Był kapelanem oddziału powstańczego Suchorzewskiego zdążającego z Wieliczki przez Gdów do Bochni. Po noclegu w Łazanach razem z ks. Prochaską i innymi rozsądnymi ludźmi Wojnowski zdezerterował z oddziału wyruszającego na pewną rzeź do Gdowa. Na miejsce dotarł jedynie ks. Długoszewski (patrz post 24 stycznia 2022). Działalność powstańcza ks. Wojnowskiego, który w Wieliczce święcił broń i wygłaszał mowy do ochotników, nie uszła jednak uwadze władz. 6 VI 1846 został  uwięziony w Bochni i przewieziony do więzienia w Wiśniczu. Po uwolnieniu w listopadzie 1846 roku objął wikariat w Pleśnej, potem w Gawłuszowicach i Straszęcinie. Następnie widzimy go na stanowisku proboszcza w Łękawicy a od 1869 w Lisiej Górze. Dbał o trzeźwość parafian, szkolnictwo, budował kaplice mszalne w oddalonych przysiółkach. Nazwano go „Ojcem ubogich”, gdyż szczególną troską otaczał najbiedniejszych. Zmarł 23 I 1882 w Lisiej Górze.

 Galicyanie, pamiątki rabacji

Wiewiórka, Na Sikorniku krzyż betonowy z 1960 r na miejscu starszego, według przekazów upamiętniającego miejsce stracenia i pochówku jednego z przywódców rabacji w Wiewiórce. Mogiła ta stała się miejscem licznych pielgrzymek okolicznych chłopów. Aby położyć kres temu kultowi, hrabiowie Łubieńscy z Zasowa rozpowszechnili plotkę, że jest to miejsce, gdzie pochowano złoczyńcę, który odciął matce ręce.

Przypuszczalnie zabity chłop mógł być ofiarą pacyfikacji opornych wsi, która na polecenie Arcyksięcia Ferdynanda rozpoczęła się 13 kwietnia. Polegała ona na odbieraniu zrabowanego majątku i przymuszaniu do odrabiania pańszczyzny przez wymierzanie kar cielesnych. Morawczyński podaje, że w kilku wsiach stoczono bitwy z żołnierzami. Największy opór wykazały gromady Wiewiórka, Róża i Jastrząbka. Dalej cytuje Trentowskiego, który z dużą przesadą pisze, iż "... w obwodzie tarnowskim, we wsi Wiewiórce przyszło do rozlewu krwi. Żołnierze ubili stu chłopów, a chłopi dziesięciu żołnierzy".

PS Chyba najcenniejsze moje odkrycie na 180-lecie rabacji galicyjskiej.

 Wypadki komunikacyjne

Ta kapliczka przy drodze z Wiewiórki do Zasowa upamiętnia wywrócenie się sań i zamarznięcie pasażerów.

Hrubý grúň 973, Korona Karpat

Jeden z trzech najwyższych pagorków Kotliny Tatrzańskiej (Podtatranská kotlina). Choć pozostałe dwa są wyższe (Rakytovec 1325 i Smrekovec 1447) to leżą już poza szlakami  na terenie Tatrzańskiego Parku Narodowego. Są więc legalnie niedostępne. Mógłbym oczywiście dyskretnie na nie wejść, ale po pierwsze szanuję obszary chronionej przyrody, a po drugie wolałbym spotkać niedźwiedzia niż strażników parku, którzy oprócz wręczenia dotkliwego mandatu uwielbiają udowodnić Polakowi, że jest kokot, który Słowakami gardzi i lezie wszędzie tam, gdzie go nie chcą. 

 Na Hrubý grúň szedłem asfaltową drogą ze wsi Východná z parkingu pod "ekologiczną" farmą. Mijały mnie traktory i samochody osobowe, ale ja jechać się nie odważyłem, bo na początku drogi tuż za farmą był zakaz wjazdu. Asfaltowanie wynagradzały wspaniałe widoki, więc szło się przyjemnie. Hrubý na tle Krywania wygląda mizernie, ale ma tę nad nim przewagę, że należy do Korony Karpat, a Krywań nie. Szczyt jest zalesiony, z ograniczonym widokiem, lecz co zaskakujące oznaczony słupkiem, do którego sznurówką przywiązano tabliczkę z nazwą.

Z góry wracałem już nie asfaltem, ale polami, gdyż chciałem odwiedzić rezerwat Hybická tiesňava. Doszedłem do jego skraju, jednak nie udało mi się przedrzeć przez dzikie zarośla na drugą stronę potoku, gdzie prowadzi ścieżka wśród skał.

Hrubý zalesiony a w tle śnieżny Krywań

Plac zabaw pod farmą

W niedzielę nieczynne

Hrubý szczyt

Tatry Zachodnie i Wysokie

Tatry Niskie

 Wola Wielka, cmentarz choleryczny

 Galicyanie, pamiątki rabacji

"Olszyny - Nagórze Północne, parc. 286 J. Karasia. Figura [pokutna?] wzniesiona 1846 z fundacji Pawła i Marianny Karasiów. Ludowa, kamienna. Posąg Chrystusa Nazareńskiego z główkami aniołków u stóp, na czterobocznym postumencie, osłonięta blaszanym zadaszeniem". [Kapliczki, figury i krzyże przydrożne na terenie diecezji tarnowskiej, red. ks. Jan Rzepa. Szematyzm diecezji tarnowskiej 1983]

Stan obecny: Położona przy głównej drodze na parceli szkolnej. Napis: Fundatorowie 1864 r. Tomasz i Maria Karasiowie. Odnowienie 2000.